Najczęstsze błędy w inwestowaniu w kryptowaluty

Nie kupuj na górce, nie ulegaj FOMO ani FUD, nie inwestuj wszystkich pieniędzy w jeden aktyw, i nie inwestuj więcej, niż jesteś gotów stracić. To tylko kilka podstawowych zasad inwestowania w kryptowaluty, które każdy powinien znać. Jednak wraz ze wzrostem popularności kryptowalut na rynek trafiają nowicjusze, którzy regularnie łamią te zasady. W rzeczywistości nie tylko nowicjusze popełniają błędy opisane w tym artykule — nawet doświadczeni inwestorzy czasem wpadają w tę samą pułapkę. Oczywiście uczą się na błędach, ale na rynku krypto cena takich pomyłek może być zbyt wysoka, dlatego lepiej po prostu ich unikać. Wybraliśmy najczęstsze błędy w inwestowaniu w krypto.

Brak researchu i należytej staranności

Wielu nowicjuszy po prostu nie wie, czym jest analiza on-chain. Brak zrozumienia, jak wszystko działa, nie mówiąc już o tym, jak wykorzystać tę wiedzę w praktyce, sprzyja popełnianiu jednego błędu za drugim. Bez takiej wiedzy początkujący inwestor krypto w praktyce sam wrzuca się w sytuację bez wyjścia. Nie umiejąc analizować rynku, odbierasz sobie szansę na sukces, bo trading i inwestowanie zawsze opierają się na kompetentnej ocenie prawdopodobieństw, gdzie nie ma 100% pozytywnych ani negatywnych oczekiwań.

Zanim zaczniesz cokolwiek robić w krypto (trading, mining, inwestowanie w projekt długoterminowy), przede wszystkim poznaj podstawowe pojęcia i mechanizmy:

• czym są kryptowaluty i blockchain;
• czym są Bitcoin i Satoshi, jak to działa;
• jak działają giełdy krypto;
• czym są portfele krypto i jak wpłacić środki do krypto;
• na których portfelach przechowywać itd.

SwapSpace Academy regularnie publikuje materiały edukacyjne, obejmujące te i wiele innych aspektów rynku krypto. Poza tym SwapSpace Blog będzie pomocny w rozwijaniu Twoich umiejętności krypto.   

Nie ignoruj nowej wiedzy — nawet najlepsi guru kryptowalut zawsze uczą się czegoś nowego i zgłębiają nowe monety oraz technologie, bo w praktyce żyją w tej przestrzeni. Jeśli zdobędziesz pewien zasób wiedzy i zamkniesz się w swoim świecie, próbując zarabiać, nie osiągniesz sukcesu. Ucz się dalej, bądź stanowczy i samokrytyczny. To kluczowe!

Handel pod wpływem emocji: gonienie za hype’em i FOMO

Podejmowanie decyzji inwestycyjnych na podstawie emocji i hype’u, a nie wybranej strategii, to jeden z najlepszych sposobów na utratę pieniędzy. Są dwa skrajne przypadki:

FOMO - strach przed przegapieniem zysków. 

Gdy aktywo szybko rośnie, pojawia się ogromna pokusa, by też w nie zainwestować. Jeśli wejdziesz w odpowiednim momencie, na początku trendu, i wyjdziesz na czas, możesz zarobić naprawdę dużo. Jednak nowicjusze najczęściej kupują dopiero wtedy, gdy aktywo jest już mocno wykupione, a ruch wzrostowy zaraz ma zostać zastąpiony spadkowym.

FUD - strach, niepewność i wątpliwości wobec aktywa, prowadzące do chęci pozbycia się go za wszelką cenę, nawet ze stratą. 

Gdy aktywo spada zbyt szybko albo długo nie rośnie, bardzo trudno jest wytrzymać i go nie sprzedać. Ale jeśli to solidny projekt i z czasem fundamentalnie nie osłabił się, to najpewniej wartość jego monety wzrośnie.

Innym błędem jest inwestowanie w krypto na podstawie hype’u wokół projektu lub pozytywnych informacji. W takim przypadku łatwo kupić przewartościowany token albo stać się uczestnikiem schematu pump-and-dump. 

Wzrost oparty na hype’ie i FOMO zawsze ustępuje miejsca gwałtownemu spadkowi. Postaraj się zebrać więcej opinii ekspertów o projekcie i przeprowadź własną analizę przed podjęciem decyzji.

Ignorowanie zarządzania ryzykiem

Nowicjusze bardzo często nie są gotowi pogodzić się z poniesioną stratą, przez co popełniają różne głupoty. Trzymając pozycję do ostatniego centa w nadziei na odwrócenie ceny albo nawet podwajając wolumen transakcji, ryzykujesz wejście na minus. Dlatego trzeba ustawić stop-loss albo stop-limit na poziomie, przy którym cena już się nie odwróci.

Zlecenie stop-loss automatycznie sprzeda Twoje aktywa, jeśli ich wartość spadnie poniżej wskazanego poziomu.

Zlecenie stop-limit gwarantuje zakup tokenów nie wyżej niż po określonej cenie.

Te poziomy realizacji straty i zysku muszą wynikać z zasad wybranej strategii tradingowej. Zawsze trzymaj się ustalonych poziomów i nie zmieniaj ich w trakcie handlu.

Jednocześnie nie powinieneś od razu zamykać transakcji stratnej zaraz po wejściu na minus. Często ceny kryptowalut robią cofkę przed ruchem trendowym.

Koniecznie korzystaj z wymienionych narzędzi, aby chronić się przed zmiennością rynku, zabezpieczać zysk i ograniczać straty.

Zaniedbywanie bezpieczeństwa

Jeśli nie przestrzegasz podstawowych zasad bezpieczeństwa, możesz łatwo stracić wszystkie swoje aktywa cyfrowe.

Ważne jest, aby zrozumieć, że dopóki posiadasz klucz prywatny do swojego portfela krypto, masz pełną kontrolę nad swoimi kryptowalutami. Nikt nie może ich skonfiskować, ale jednocześnie cała odpowiedzialność za ich bezpieczeństwo spoczywa wyłącznie na Tobie. Utrata Twoich kluczy prywatnych, frazy mnemonicznej lub hasła do portfela, pomyłka w adresie odbiorcy lub kwocie transferu może spowodować utratę środków.

Najczęstsze błędy bezpieczeństwa popełniane przez inwestorów krypto to:

• Wysyłanie monet na zły adres. Wszystkie transakcje w blockchainie są nieodwracalne — nie można ich anulować ani przepisać wstecznie. Czasem jest to możliwe, ale potrzebna będzie zgoda większości użytkowników sieci oraz trzeba będzie przeprowadzić twardy fork — odnogę sieci, w ramach której zostanie uruchomiony nowy łańcuch bloków. Jednak z powodu Twojego błędu twórcy projektu raczej się na to nie zdecydują.
• Wysyłanie monet w niewłaściwej sieci. Większość giełd nie ma dostępu do środków wysłanych w złej sieci blockchain, więc taki błąd może skutkować utratą funduszy, ponieważ gdy monety zostaną wysłane do niewłaściwej sieci, ich odzyskanie może być wyjątkowo trudne albo wręcz niemożliwe. Dodatkowo opłaty transakcyjne związane z wysyłaniem monet w złej sieci mogą również przyczynić się do strat finansowych inwestora. Aby uniknąć tego błędu, inwestorzy krypto powinni dokładnie sprawdzać adres odbiorcy i zgodność sieci przed rozpoczęciem jakiejkolwiek transakcji. Kluczowe jest także śledzenie aktualizacji lub zmian w sieci, które mogą wpływać na zgodność transakcji.
• Utrata klucza prywatnego lub frazy mnemonicznej (znanej też jako seed phrase). Jeśli je stracisz, nic nie da się odzyskać. Klucz prywatny daje dostęp do konkretnego adresu, a seed phrase daje dostęp do portfela (jest potrzebna do przywrócenia dostępu do portfela, jeśli hasło zostanie utracone lub portfel jest otwierany z innego urządzenia). Dlatego tak ważne jest, aby przechowywać je w bezpiecznym miejscu, do którego dostęp będziesz mieć tylko Ty. Według Chainalysis, z 19 milionów wydobytych bitcoinów około 20% znajduje się w portfelach, do których właściciele nie mają dostępu. Te monety są stracone na zawsze.
• Błędne zlecenie. Przez nieuwagę inwestor może przypadkowo wpisać nieprawidłowe dane do zlecenia transakcyjnego. Na przykład 1 000 monet zamiast 100. Ten błąd nazywa się także fat finger error. Powtórzmy — zrealizowanej transakcji nie można anulować.
• Pozwolenie oszustom, by Cię oszukali. Najpopularniejsze schematy oszustw krypto to phishing, fałszywi administratorzy i pracownicy supportu oraz włamywanie się do portfeli sprzętowych.

Pomijanie zgodności z przepisami

Kryptowaluty w wielu krajach nie są regulowane, a nowicjusze często myślą, że nie ma żadnych zasad ani wymogów i że ich działalność nie będzie monitorowana. To nieprawda — rząd każdego kraju pracuje nad stworzeniem ram regulacyjnych do kontroli rynku kryptowalut.

Niedostosowanie się do obowiązujących zasad może prowadzić do grzywien, pozwów i szkody dla reputacji osób lub organizacji. Może też utrudniać długoterminowy rozwój i stabilność biznesu.

Dlatego przed inwestowaniem ważne jest zrozumienie otoczenia prawnego i regulacyjnego. Istotne jest także poznanie konsekwencji podatkowych inwestowania w kryptowaluty.

Nie należy też lekceważyć tła informacyjnego. Koniecznie monitoruj bieżącą sytuację, ponieważ wszelkie zmiany statusu prawnego aktywów cyfrowych lub działania regulatorów mogą prowadzić do negatywnych konsekwencji dla inwestorów. Na przykład po tym, jak chiński rząd zakazał mining’u i obrotu aktywami krypto w kraju, nastąpił gwałtowny spadek ich cen, co przyniosło inwestorom straty przekraczające 300 miliardów dolarów.

Pomijanie dywersyfikacji

Przy tworzeniu portfela inwestycyjnego niezwykle ważne jest zdywersyfikowanie ryzyka, czyli rozdzielenie inwestycji między różne aktywa krypto, a nie kupowanie tylko jednego za cały depozyt. Zwiększa to stabilność portfela: jeśli część monet spadnie na wartości, inne mogą wzrosnąć i zrekompensować straty.

Optymalnie jest inwestować w 7–12 projektów. Jeśli aktywów jest mniej, ryzyko rośnie. Jeśli więcej, portfel będzie często wymagał rebalansowania (zmiany proporcji aktywów), rentowność spadnie, a dywersyfikacja pozostanie na tym samym poziomie.

Innym sposobem na dywersyfikację jest kupowanie krypto z różnych sektorów rynku lub działających na różnych technologiach. Na przykład monety z miningiem (BTC, LTC), aktywa platform smart contract (ETN, ADA, EOS), stablecoiny (USDT, USDC) oraz tokeny DeFi.

Brak cierpliwości i długoterminowej perspektywy

Nowicjusze często nie są psychicznie gotowi na spadki cen swoich aktywów krypto i wpadają w panikę przy niewielkiej korekcie, nie czekając na zmianę trendu.

Innym błędem jest nie sprzedanie aktywa, które już przyniosło świetny zysk. To, że moneta wzrosła o 500%, nie gwarantuje, że będzie rosła dalej. Jutro cena monety może się załamać i nigdy nie wrócić do wcześniejszych szczytów.

Jeśli boisz się przegapić aktywo, które stanie się nowym Bitcoinem, sprzedaj część i zrealizuj zysk. Możesz go przeznaczyć na reinwestycję (zakup innych aktywów), dywersyfikując ryzyko. Najprostszym rozwiązaniem jest realizacja zysków zgodnie z wybraną strategią, na przykład po osiągnięciu ustalonej ceny.

Podsumowanie

Wszystkie wymienione błędy inwestorów są banalne, większość dobrze je zna, ale i tak nadal je popełnia. Powód jest prosty: czytanie o nich a doświadczenie ich na własnej skórze to dwie zupełnie różne rzeczy. Łatwo powiedzieć „Nie panikuj przy spadku”, a zupełnie czym innym jest patrzeć, jak Twój portfel traci połowę wartości. Trudno nie ulec FOMO, gdy kolejny Shitcoin rośnie dziesiątki razy w kilka dni, a gdybyś zainwestował w niego wcześniej, nie musiałbyś już nigdy pracować. Oczywiście trzeba kupować aktywa na spadkach, ale jak rozpoznać, że to dno, a nie kontynuacja spadku?

Dlatego błędów można uniknąć dopiero z doświadczeniem – po utracie pewnej sumy pieniędzy i nerwów. To normalne. Ale ważne jest, aby minimalizować konsekwencje tych błędów, a jeśli już tracisz, to niewiele, a potem koniecznie odrobić straty zyskiem. W tym celu ważne jest przestrzeganie zasad wymienionych powyżej.